De Ramp
Op vrijdag 1 februari 2008 geschreven door Omnivoor
Vandaag, 55 jaar geleden, op Zondag 1 februari 1953, werd Nederland wakker na een flinke storm.
De stormvloed had grote delen van Zeeland en de Zuid Hollandse eilanden overstroomd.
Ikzelf was toen nog niet eens geboren en mijn broer was bijna 1 jaar oud.
De Deltawerken (zie aldaar op deze site) waren het direkte gevolg op deze ramp.
Diverse akties werden er gevoerd om geld in te zamelen voor de slachtoffers. Een van de akties was het boek ‘’De Ramp'’ ten bate van het Rampenfonds. Als klein kind waren er vier boeken in de boekenkast, waar ik geregeld in keek. Die boeken waren: ‘Churchill’, ‘Kennedy’, ‘Toen 1940-1945′ en ‘De Ramp’.
Van ‘De Ramp‘ staan me een heleboel foto’s bij. De foto’s, die onder anderen de meeste indruk op me hebben gemaakt, waren van een kind, dat melkt drinkt en morst op de broek van een militair en van een slapende vader, die zijn slapend kind koestert.
(Zie fotootje).
Kennen jullie dit boek en hebben jullie ‘favoriete’ foto’s hiervan? Hadden jullie ook boeken in de kast, waar je als kind vaak in bladerde?
26 reacties op “De Ramp”
Laat een reactie achter
Há...
Bloemrijk,...
Recent heel veel Watersnood kranten en tijdschriften naar de kringloop gebracht…
Liggen daar prima
Als kind keek ik die gekke Blue Band Encyclopedie met die losse bladen en plaatjes wel eens door. Moest voorzichtig van alle familieleden! Waren er trots op, zeker? Is nu op MP niet te slijten!!
Ik kan me de periode van de Watersnoodramp nog goed herinneren. Op zaterdagavond werd er al voor de storm gewaarschuwd via de radio (draadomroep). Ik zat stil te luisteren, want de waarschuwingen maakten toen (ik was 8 jaar) grote indruk. Ik kan me niet meer herinneren of die zaterdagavond al dijken begonnen door te breken, maar de volgende dag werd er over niets anders gepraat en stond de hele dag de radio aan om steeds het laatste nieuws te kunnen horen.
Een collega van m’n vader kwam van Ooltgensplaat, op Goeree-Overflakkee. De helft van z’n familie is verdronken, maar dat hoorde hij pas veel later. Al die tijd kreeg hij geen bericht en mocht hij ook het gebied niet in.
Wat me ook nog bijstaat is dat de duinenrij tussen Den Haag (waar ik woonde) en Hoek van Holland dreigde te bezwijken. Er werden toen oude vrachtwagens gevorderd en in de gaten gedumpt om meer houvast te geven aan de zandzakken. De duinen hebben gehouden.
In de weken erna stonden de kranten vol met foto’s en verslagen en werd langzaam de volle omvang van de ramp bekend. De bedrukte sfeer, die overal heerste, staat me nog helder voor de geest. In onze buurt hadden maar weinig mensen TV en bewegende beelden heb ik toen gezien in de Cineac, in het Polygoon journaal. Ik mocht toen met m’n vader mee en dat was een hele gebeurtenis voor mij. Veel beelden van toen zie ik nog weleens terug in documentaires over de ramp.
Het boek De Ramp heb ik niet in mijn bezit maar heb wel eens gelezen.
Een boek, waar ik als kind veel in bladerde, was Zeemansleven. Ik kon toen nog niet lezen maar de plaatjes en gekleurde tekeningen maakten veel indruk en ik was er uren zoet mee. Het ging over allerlei zaken, die met de zee en zeevaart te maken hadden. Zoals de Noormannen, zeilvaart op Indië, piraten enzovoort, door verschillende schrijvers geschreven. Op de één of andere manier is dit boek met een verhuizing verdwenen. Enkele weken geleden liep ik een tweedehands boekenzaak binnen en vanaf een grote afstand viel dit zelfde boek me al op. Ik bladerde het boek door en letterlijk elk plaatje herkende ik, terwijl ik het boek zo’n 50 jaar geleden voor het laatst in handen heb gehad. Soms wist ik al wat er op de volgende bladzijde stond. Ik heb het boek natuurlijk gekocht, want zo’n duidelijk geval van jeugdsentiment kom je zelden tegen.
Ja inderdaad wr1944 was er in die tijd natuurlijk al en dat heeft toch wel grote indruk op hem gemaakt zie ik.
Ik zelf woon ook aan de kust en het waait heel hard en dan is het ook prachtig om te zien vanuit de flat van mijn schoonmoeder(8 hoog!)hoe hoog de golven zijn, gistermiddag nog langs geweest en het lijkt wel een film als je naar buiten kijkt, zo mooi en elke dag is de zee anders zegt ze altijd enneh….moet er niet aan denken dat die zee ooit nog eens over ons heen zou kunnen komen…….
Indrukwekkend, wr44, je was er dus ‘bij’. Op school leerden we met aardrijkskunde altijd over de zee - de vriend en vijand van het hele land en de Ramp was altijd bij de genoemde feiten. Wat ik pas veel later leerde - hier in NZ - is dat er tegelijkertijd ook aan de andere kant van de Noordzee, in Engeland, slachtoffers van dezelfde stormvloed waren. Daar werd vroeger nooit over verteld.
Boeken zoals de Aanzienserie, tja die blijven boeien…kun je zulke rampen en andere zaken altijd weer in nalezen en nasnuffelen…
Sinds augustus woon ik in Zeeland. Overigens op een gedeelte van Walcheren waar de ramp van 53 niet heeft kunnen huishouden. Blijkbaar waren de dijken die na de bombardementen van de geallieerden in 1944 zo stevig gebouwd dat hier niets aan de hand was 1953.
Maar ook hier herdenkt men de watersnoodramp natuurlijk. Je leest er veel over in de kranten en op de regionale televisie is er veel over te zien. Inmiddels staan er aan de kust van Noord tot zuid Nederland genoeg sterke dijken die kunnen voorkomen dat er een herhaling van ‘53 zal plaatsvinden. Hoewel er momenteel nog wel aan de ‘zwakke schakels’ gewerkt wordt.
Overigens was de avond en nacht waarop de ramp plaatsvond mede bepalend voor de slachtoffers en de schade. Er was geen verbinding met cruciale punten, zoals politiebureaus, omdat het zondag was. Zo werd de radio niet gebruikt voor het verstrekken van informatie. Niet dat je daar iets aan hebt als je er op zondag niet naar mag luisteren, maar toch.
In deze tijd zou een ramp van deze omvang niet denkbaar zijn met alle mogelijkheden tot voorspellen en communiceren. Maar zeg nooit nooit.
Ik woonde in Zwsvlaanderen en ik heb de ramp als klein kind meegemaakt. Thuis hadden we geen water, maar bij mijn vriendinnetje die in lager gelegen gebied woonde hadden ze beneden wel water, ik vond het spannend, en heb gelijk mijn stoeltje naar boven gebracht, hoewel mijn moeder zei dat dat niet nodig was omdat we op een dijk woonden.
Mijn vader was ingeschakeld bij de gaten in de dijk om zandzakken te vullen en te plaatsen, zoals zoveel manen daarmee bezig waren.
Ik keek alle zandwagens die voorbijkwamen na om te zien of hij er soms opzat.
Bij laagwater zijn we nog gaan kijken bij het overstroomde stuk, het heeft toen wel indruk op me gemaakt dat op mijn kleuterschool destoeltjes ronddreven.
Ik ben te jong om de watersnoodramp meegemaakt te hebben, maar ik heb er altijd wel een grote interesse in gehad. Kees Slager heeft er een prachtig boek over geschreven, een aanrader voor wie hier meer over wil weten: De Ramp, een reconstructie.
Er komt ook nog een ander fenomeen bovendrijven. Als het rond 1 februari stormt, moet ik altijd weer aan die periode terug denken. Het angstige gevoel en de beelden die ik er nog van heb komen weer terug, niet zo heftig als toen, maar je merkt het wel. Door de tijd vervaagt het een beetje, vooral omdat je het niet direct hebt meegemaakt.
Iets soortgelijks merkte ik met de herdenking van D-Day op 6 juni 1994. Het was toen een stormachtige dag met regelmatig regenvlagen. Enkele veteranen, waar ik mee sprak, voelden zich weer helemaal terug in de tijd, het was hetzelfde weertype als met de landingen. Pas achteraf realiseerde ik me de aard van dat gevoel, het is of je in een tijdmachine zit.
Nu ik dit lees moet ik ook ineens aan de Tsunami denken,
dan vallen die rampen die wij gehad hebben nog wel mee zou je denken….natuurlijk niet voor die tijd, maar die Tsunami…..wat een hel zeg! Ik zie die beelden nog dat die mensen zich proberen vast te houden aan een paal!!!!
Ik was in 1953 zes jaar en me al een klein beetje bewust van het leven. Maar wij woonden in Vlissingen, en daar waar wij woonachtig waren kwam het water niet, maar wel weet ik zelf nog wel , dat vond ik blijkbaar eng, dat het toilet overliep. In elk geval kwam het water uit de toiletpot tot bijna aan de rand.
We hadden een huis met twee verdiepingen en een overloop, en mijn ouders raadden ons aan om zelf maar naar boven te gaan, op de overloop. Mijn grootouders woonden nog bij ons in, en mijn Opa zat bij de BB, nu we het daar toch over hebben. Hij heeft ook nog geholpen met versterking van de dijken. We hebben nog een foto van mijn vader met mijn oudste, inmiddels overleden zus, die toen 10 jaar was. Mijn vader moest dan het een of ander klusje doen en op de foto staat hij in de deuropening, met een hoed op en een lange regenjas, ( net een spion ) en mijn zusje stond er naast, vlechten in het haar.
In het straatje waar ze stonden stond een laagje water, niet zo heel hoog, maar net genoeg om natte voeten te krijgen. Het was vlak bij de boulevard in Vlissingen. Ook had mijn moeder nog een foto van een oldtimer, wat toen uiteraard een vrij nieuwe auto was,volgens mij was het een citröen, en die stond met zijn wielen verzakt op een straat waarvan de tegels allemaal overhoop lagen, die waren dus weggespoeld, zeg maar. Jammer dat ik de foto niet in kan voegen hier, in JS. Of is dat soms wél mogelijk, of alleen als je een eigen gastlog opstelt? De foto’s zijn, ondanks de ellende, voor mij een dierbare herinnering.
Maar mijn moeder, die dus van de kust kwam, vond de échte watersnoodramp de inundatie in 1944. Dat heeft ook veel langer geduurd dan met de storm. Het is nu 55 jaar geleden, want ik ken een jongen, die is Zondag jarig en die vertelde dat hij 2 dagen na de watersnoodramp geboren is. En dat klopt ook wel. En die jongen is zwakbegaafd ( hoewel hij prima piano kan spelen, uit zijn koppie ) maar hij had van de week een button op waar met grote letters 55 op stond en hij wees op zichzelf en op de button en straalde helemaal, Zondag ben ik jarig.Maar dan realiseerd je je eigenlijk hoe snel de tijd tussen je vingers voorbij glipt. Al 55 jaar geleden, toen ik 6 jaar was……
Thea,
Ik dacht dat jij pas jarig was geweest of ben jij een andere Thea?
Kan me wel voorstellen dat je rampen als in 53 niet snel vergeet.
Ach ja Rene, sommige Thea’s zijn meerdere keren per jaar jarig!
@René, als je het nog een keer leest, dan lees je dat Thea de betreffende jongen bedoelt en niet haarzelf.
Jammer Judith, dat ik geen Thea heet, een paar keer per jaar jarig zijn, lijkt me wel wat….krijg je in ieder geval complimenten ‘wat zie je er nog goed uit voor je leeftijd’!
@Franca
Ik las het volgende:
Zondag ben ik jarig.Maar dan realiseerd je je eigenlijk hoe snel de tijd tussen je vingers voorbij glipt. Al 55 jaar geleden, toen ik 6 jaar was……
Dus vandaar dat ik concludeerde dat Thea nog een keer jarig was. Ik dacht ook dat men dat bedoelde als men zei dat boven een bepaalde leeftijd de jaren dubbel tellen.
Maar die dubbele jaren gelden nog niet voor ons hé René?
Het enige wat ik hiermee heb is dat de wijk, waarin ik als kind woonde, een laaggelegen onderdeel is van Rotterdam Zuid. Een flink gedeelte van R’dam Zuid stond toen ook onder water.
Wel vreemd dat ik mijn grootouders en ouders (allemaal rasechte Rotterdammers) er nooit over heb gehoord. In de jaren 70 was er ook nergens meer wat van te zien (waterlijnen op muren etc.).
Ik was zeven jaar, wist amper waar Zeeland lag maar vond de berichten op de radio wel spannend en angstig.
Moeder stelde mij gerust met de woorden wij wonen in Limburg op de hoogste bergen van Nederland, hier kan het water niet komen, ga maar lekker slapen.
Oja, dit boek staat ook bij mij in de boekenkast.
Mijn ouders hadden niet veel boeken in de kast maar wel kwam elke maand een deel van ‘Het Beste’. Of ‘Het beste boek’? er stonden diverse verhalen in, of waar gebeurde zaken.
Mijn vader bundelde de deeltjes in en die werden jaar in jaar uit gelezen.
In 1953 was ik er nog niet; ik ben van 1960, maar ik heb er wel ooit een boek van gelezen en dat maakte diepe indruk op me. Later zag ik oude archiefbeelden op TV en dat illustreerde hetgeen ik erover gelezen had. Vijf jaar geleden besteedde het Nationaal Archief aandacht aan het feit dat het toen vijftig jaar geleden was gebeurd. Ikzelf werk op het Centraal Bureau voor Genealogie zoals jullie weten en dat is gehuisvest in het Nationaal Archief dus de aandacht die eraan geschonken werd kon mij niet ontgaan. Soms kom ik wel eens persoonskaarten tegen van slachtoffers van de ramp. De doodsoorzaak werd tot 1957 bijgehouden op een PK en als er dan als doodsoorzaak verdrinking en als datum februari 1953 bijstond weet je wel hoe laat het is.
Ik heb geen binding met de ramp, ik kom niet uit Zeeland en heb er ook geen familie gehad in die tijd.
Het valt me wel op dat er een aantal keren rond 31 januari / 1 februari storm is geweest. Dat was zo in 1953, in 1983 (stomtoevallig dertig jaar na de ramp) en dus deze week ook!
twee boeken liggen onder mijn bed, de ramp en de vuurwerkramp, wat ik weet heb ik van maham en ook mijn oma gaf toen babykleertjes en dergelijke, leuk detail is dat we hier in Enschede veel hulp van de zeelanders hebben gehad in 2000, als laat bedankje….
Afgelopen week die beelden gezien op de tv en toen pas de omvang beseft, onze ramp was er peanuts bij eigenlijk.
Was 1 van de vele boeken in m’n ouders jaren-50 boekenkast naast omnibussen, 2e wereldoorlog, gedateerde encyclopedien, worldpress-reviews.
Het las als een spannend verhaal waarin langzaam maar zeker de ramp zich opbouwde. Zit een landkaart van Zeeland bij met veel kruisjes over de kaart verdeeld….
Waar ik woon ligt het gebied zo’n 5,5 m beneden de zeespiegel, nog wel tenminste……
Ik ken het boek, sterker tis in mijn bezit.
en nog steeds boeien door de foto’s.
De angst en verdriet in de ogen van de mensen…kan er nog medelijden mee krijgen en zelf ben ik van 1956.
Ik was nog niet geboren maar mijn vader heeft mij er een hoop over verteld.Hij was daar in het gebied en heb daar veel mensen en kinderen geholpen te evacueren.Triest dat hij daar ook geconfronteerd werd met de verdronken mensen.Ik heb er veel over gelezen het was echt in die tijd verschrikkelijk.ik ben van 1955
Hier een ‘prachtig’ clipje op youtube:
http://www.youtube.com/watch?v.....re=related
Sinds kort ben ik er achter dat mijn achter, achter, grootouders uit middelburg kwamen omdat ik bezig ben met stamboomonderzoek. Via het Zeeuws Archief ben ik achter een heleboel oude foto’s en dergelijke van de Ramp gekomen en ik moet zeggen, dit is heel indrukwekkend. Zelf ben ik geboren in ‘53 dus pas op school bekend geworden met de overstromingen in Zeeland met al zijn verschrikkingen.